Çĕннисем
2. Виноградова В. Л. «Слово о полку Игореве» в переводах Г. Шторма, С. Шервинского, И. Новикова и А. Югова. — В сб.: «Слово о полку Игореве», М. — Л., 1950, с. 436.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
1. Игорь полкӗ ҫинчен хунӑ сӑмах. И. Тукташпа И. Ивник куҫарнӑ. Шупашкар, 1939.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Литература
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Апла пулин те, малашне ку ӗҫе тата тӗплӗрех тума пулӑшакан мел пайтах-ха.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Вӗсем, пӗтӗмӗшле илсен, оригинал сӑн-сӑпатне ҫухатман.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Авалхи литература палӑкне чӑвашла куҫарнӑ чух халиччен унти пулӑмсене, ритмпа чӗлхе уйрӑмлӑхӗсене, стильпе илемлӗх паллисене тӗп йӗртен ҫав тери пӑрӑнмасӑр кӑтартма пултарнӑ.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Поэмӑн идейӑпа илемлӗх пуянлӑхне уйрӑммӑн ӑнлантарнӑ май ҫакнашкал фактсене явӑҫтарни куҫару пӗлтерӗшӗпе пахалӑхне чӗрӗрех кӑтартма тивӗҫ.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Ҫапла вара, «Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахра» хамӑр халӑх аваллӑхӗн тӗпренчӗкӗ те йӗрленсе юлнӑ.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Вырӑссем пӑлхарсемпе хутшӑнни маларах та, каярах та нумай пулнӑ.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Ку вырӑн вырӑс княҫӗ пӗр-икӗ ҫул маларах, 1183 ҫулта, Атӑлҫи пӑлхарӗсене ҫӗнтернине асилтерет.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Поэмӑра автор Всеволод Юрьевич вӑйне мухтать, вӑл Атӑл шывне те ҫӑмӑллӑнах сирпӗтсе пӗтерме пултарать имӗш.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Всеволод Юрьевич — Владимирпе Суздаль княҫӗ, Юрий Долгорукий ывӑлӗ.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахра» ҫырса кӑтартнӑ ӗҫсем кӑштах чӑвашсен мӑн аслашшӗсен пурнӑҫӗпе ҫыхӑннӑ: Киев княҫӗ Святослав тӑшманӗсене хирӗҫ пӗрле тухма Всеволод Юрьевича йыхӑрать.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Хамӑр вулаканӑн чӗлхине ҫывӑх сӑмахсен сӑн-сӑпатне тӗрӗс кӑтартни, паллах, поэмӑна тӗплӗрех ӑнланма, ун илемне ҫивӗчрех туйса тӑма пулӑшать.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Поэмӑра тӗрӗк (половецсен) эпосӗн витӗмӗ пуррине те палӑртнӑ.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Илсе кӑтартнӑ тюркизмсен списокӗнче чӑвашла халичченех усӑ куракан сӑмахсем татах пур: гоголь (кӑвакал), котора (хӑтӑрӑ), Кобяк (Купек), босый (пурлӑ е пӑвӑрлӑ).
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Тӑлмачсене кунта мӗн таран чӑвашлатма юрать, ӑна куҫаруҫӑ вӑр-вар татса параймӗ.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Н. А. Баскаков асӑннӑ тюркизмсене пурне те чӑвашла хатӗр вариантсемпе калама май килес ҫук, анчах вӗсене чӑваш чӗлхин фонетикине пӑхӑнтарни, ҫапла вара янравлӑхне уҫӑмлатни пирӗншӗн ним те пӑсӑк пулмӗ.
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Илсе кӑтартнӑ ҫак тӗслӗхсенчен Ю. Сементер ортма тата япончица сӑмахсен пӗлтерӗшне ҫӑмӑллӑнах чӑвашла варианта калама пуррине вырӑнлӑ шута илнӗ (уртма, юпӑнчӑ).
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.
Н. А. Баскаков вӗсене ҫак япаласене пӗлтерекен ушкӑнсене уйӑрать: юханшывсем (Сула, Каяла), хула ячӗ (Тьмуторокань), рельеф ячӗ (яругы), кайӑк ячӗсем (кречет, гоголь), ӳсентӑран ячӗ (ковыль), халӑхсемпе йӑхсем (хинови, толковины, оварскыя, угорскыи, могуты, татраны, шельбиры, ревуты, ольберы), пайӑр ятсем (Шарокань, Кончак, Гза е Гзак, Кобяк, Овлур е Влур), миф сӑнарӗсем (Велес, Баян, Диво, Болван), социаллӑ пурнӑҫ терминӗсем (каган, быля, боярин, салтан, чага, кощей), ҫарпа ҫыхӑннӑ терминсем (орьтма, япончица, жемчуг, ногата, котора, босый, багряный).
«Игорь вӑрҫӑпа кайни ҫинчен хунӑ сӑмахӑн» чӑвашла куҫарӑвӗсем // Г. Ф. Юмарт. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 88–101 с.