Кӗскисем
Савӑнӑҫлӑ мероприятие Ульяновск область кӗпӗрнаттӑрӗн ӗҫне вӑхӑтлӑха илсе пыракан Сергей Морозов, Саккунсем кӑларакан Пуху депутачӗсем Владимир Камеко тата Игорь Ананьев, «Единая Россия» партин членӗсем, Чӑнлӑ район пуҫлӑхӗ Х.В. Рамазанов, ҫар ҫыннисем, ҫамрӑксен тӗрлӗ организацийӗсенче тӑракансем, ветерансемпе ял ҫыннисем хутшӑнчӗҫ.
Вӑрҫӑра вилнисене манмаҫҫӗ // Надежда ДАНИЛИНА, Петр РАХМАНОВ. «Канаш», 19(1368)№, 2016.05.13
Чӑваш енӗн Патшалӑх Канашӗн вице-спикерӗ Ольга Петрова, Вӑрмар муниципалитет округӗн пуҫлӑхӗн должноҫне йышӑнмалли кандидатсене суйласа илме хутшӑннӑскер, район администрацийӗн хальхи пуҫлӑхӗ Дмитрий Иванов хӑйӗн кандидатурине тӑратманни ҫинчен пӗлтерчӗ, анчах ҫӗнӗрен суйланнӑ пуҫлӑха пулӑшма хатӗррине палӑртать - ҫапла пулмалла та.
ПУҪЛӐХСЕН РОТАЦИЙӖ тата муниципалитет реформинчен нумай кӗтни ҫинчен // Николай КОНОВАЛОВ. http://putpobedy.ru/publikatsii/11703-pu ... ni-cinchen
Вӗрентӳ министерстви сӗнӗвӗпе чӑваш чӗлхине вырӑс чӗлхиллӗ шкулсенче вӗрентмелли программӑсем ҫырать, 7-9-мӗш классем валли вӗренӳ комплекчӗсене хатӗрлесе ҫитерет, «Чӑваш чӗлхин ӳкерчӗклӗ словарӗ», «Урокри телекоммуникаци технологийӗ» кӗнекесем, «И.Я. Яковлев – чӑваш халӑхне ҫутта кӑлараканӗ» видеопрезентаци учительсем патне ҫитеҫҫӗ.
Галина абрамова: «Чӗлхепе тӗнче уҫҫи тытатӑп» // Светлана РАЗУМОВА. http://kanashen.ru/2023/06/16/%d0%b3%d0% ... %82%d0%b0/
ЧР Цифра аталанӑвӗпе информаци политикин тата массӑллӑ коммуникацисен министерстви Чӑваш Республикин Пуҫлӑхӗн Администрацийӗпе пӗрле массӑллӑ информаци хатӗрӗсем, Чӑваш Республикин ӗҫ тӑвакан влаҫ тата вырӑнти хӑй тытӑмлӑх органӗсен пресс-службисем валли видеоконференци мелӗпе «Пӗрле террора хирӗҫ» ятпа вӗрентӳ семинарӗ ирттерчӗҫ.
Семинар иртрӗ // Эвелина МИХАЙЛОВА. http://gazeta1931.ru/gazeta/12634-seminar-irtr
«1969 ҫулхи сентябрӗн 1-мӗшӗ — манӑн пурнӑҫри чи паллӑ пулӑм. Эпӗ шкула кайрӑм. Унтанпа 55 ҫул иртрӗ. Ҫак кӗрхи илемлӗ кун Сире, Клавдия Алексеевна, пире мӗнпур ыррине панӑшӑн, вулама-ҫырма вӗрентнӗшӗн ӑшӑ сӑмахсем каласа, чун-чӗререн тав сӑмахӗсене пӗлтерес тетӗп. Тавтапуҫ сире юратӑвӑршӑн, чӑтӑмлӑхӑршӑн, ӗҫӗре чунтан парӑннӑшӑн!», — терӗ вӑл.
Пӗрремӗш вӗрентекене хисеплесе // Ҫӗпрел районӗ. https://chuprale-online.ru/news/khyparse ... -xiseplese
«Эпӗ сире пурнӑҫра ҫӑмӑл ҫулпа утма сӗнместӗп. Йывӑрлӑхсем ҫынна вӑйлатаҫҫӗ, кӑмӑл-туйӑма ҫирӗплетеҫҫӗ кӑна, — терӗ РФ Патшалӑх Думин депутачӗ Алена Аршинова хӗр-упраҫпа яш-кӗрӗме вӗренӗве ӑнӑҫлӑ вӗҫленӗ ятпа саламланӑ май. — Диплом илни ҫӗнӗ пурнӑҫ пуҫланнине пӗлтерет. Сирӗн кашнин пысӑк ӗмӗт пур. Паянхи ӗҫе нихӑҫан та ырана ан хӑварӑр».
Чи лайӑххисем // Валентина БАГАДЕРОВА. «Хыпар», 2016.07.08, 106-107№
Ҫапах ун чухне те, сӑмахран, Крапивина большевиксемпе явӑҫтарнӑ Кузюков, халӗ парти обкомӗн секретарӗнче ӗҫлекенскер, Чӗмпӗрти чӑваш шкулӗнче Никифоровпа пӗрле вӗреннӗскер, Петр Никифорович тӳрӗ те таса ҫын иккенне ҫирӗп ӗненетчӗ, тӗн хура халӑхшӑн сиенлӗ иккенне курса, хӑй йӑнӑшнине туйса илетех вӑл, вара пӑрахатех ҫав путсӗр ӗҫе тетчӗ.
1 // Николай Максимов. Максимов Н.Н. Синкер. Роман. — Шупашкар: Чӑваш кӗнеке издательстви, 1991. — 349 с.
Ҫав хушӑрах ку чипер хӗрарӑмӑн хӑйне майлӑ тӗлӗнтермӗш пур, ҫакӑншӑн вӑл хӑйне хӑй мӗн чухлӗ тиркемест пуль, пӗрех хайхи тӗлӗнтермӗш йӑлана пӑрахаймасть: йӗркеллӗ, килӗшӳллӗ, ӑслӑ-тӑнлӑ арҫын ӑна асӑрхасах каймасан, чунне тем ҫитмест пек туйӑнать, вӑрттӑн тарӑхать ҫав арҫынна, унра кӑлтӑк хыҫҫӑн кӑлтӑк шыраса тупать, ҫынсем умӗнчех тиркет.
3 // Иван Лисаев. И. И. Лисаев. Тивӗҫ: роман. Иккӗмӗш кӗнеке — Шупашкар: Чӑваш кӗнеке издательстви, 1989. — 351 с.
Ҫав вӑхӑтрах пӗр пек положенире (условире, позицире) определени пулакан сӑмахах камӑнлӑх падежӗнче мар, -ри/-ти/-чи сегмента йышӑнтарса каланӑ: Ленин ячӗпе хисепленекен колхозри ферма заведующийӗ, хими заводӗнчи рабочи, чӑлхапа трикотаж фабрикинчи вязальщица, электромеханика заводӗнчи фрезеровщик, «Сура» предприятири тракторист т. ыт. те.
Япала ятне вырӑн тата вӑхӑт тӑрӑх ӑнлантаракан определенисем ҫинчен // И. П. Павлов. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 22–44 с.
Пуҫтарӑннисене ЧР Пуҫлӑхӗ Олег Николаев, республикӑн пӗрремӗш президенчӗ Николай Федоров, РФ Патшалӑх Думин депутачӗсем Анатолий Аксаков, Алла Салаева, Николай Владимиров сенатор, Ульяновск облаҫӗн кӗпӗрнатӑрӗ Алексей Русских, Мускав мэрӗн ҫумӗ Александр Горбенко саламланӑ, Акатуй чӑваш халӑхӗшӗн пысӑк пӗлтерӗшлӗ уяв пулнине палӑртнӑ.
Мускавра Акатуй иртнӗ // Юрий Гаврилов. http://kasalen.ru/2024/06/18/%d0%bc%d1%8 ... %bd%d3%97/
Мари Элти Тури Ҫармӑс районӗн централизациленӗ клуб тытӑмӗн методисчӗ Тамара Петрова ентешӗмӗрӗн ҫармӑс халӑхӗн ӑс-хакӑл культурине тӗпчес тӗлӗшпе тунӑ ҫитӗнӗвӗсене палӑртрӗ, Николай Пантелеймонов ҫывӑх тӑванӗпе курнӑҫнӑ самантсене аса илчӗ, Виталий Станьял ӑсчах Никольский пирки: «Вӑл Купӑрлян тӗнче умӗнчи чысӗ тата мухтавӗ», — терӗ.
Купӑрля ӑс-хакӑл управҫине пуҫ тайрӗ // Надежда СМИРНОВА. «Хыпар», 2016.05.20, 77-77№
Укахви турткаланса тӑмасть — вӑл хӑех пӗлет ӑшӑ ыйхӑпа рехетленсе выртасси кахал йӑли иккенне, тата хальхи вӑхӑтра — нимӗҫ фашисчӗсемпе хаяр вӑрҫӑ пынӑ тапхӑрта, вӑрҫӑ хирӗнчи тантӑшсем-салтаксем чӑлӑм куҫ хупмасӑр тӑхлан ҫумӑр айӗнче выртнӑ чух — ӑшӑ пӳртре ҫемҫе вырӑн ҫинче ҫывӑрни те ҫут тӗнче умӗнче тем айӑп тунӑн тупӑнтарса тӑрать.
1 // Юрий Скворцов. Скворцов, Ю. И. Ҫул юлташӗ: калавсемпе кӗске повеҫсем. — Шупашкар: Чӑваш кӗнеке издательстви, 1975. — 184 с. — 128–184 с.
Халӑхпа тӗл пулса калаҫмалли темӑсем ҫаксем пулчӗҫ: ЧР 2016 ҫулхи бюджет политикин тӗп ҫул-йӗрӗсем, экономика аталанӑвне тата халӑх пурнӑҫӗн шайне лайӑхлатассипе йышӑнакан мерисем ҫинчен; ҫуллахи каникул вӑхӑтӗнче Чӑваш Енри ачасемпе ҫамрӑксен ӗҫпе канӑвне йӗркелесси; 2016 ҫулхи ҫурхи-ҫуллахи тапхӑрсенче пушар хӑрушсӑрлӑхӗпе тивӗҫтересси.
Уйӑхран уйӑха - ҫивӗч ыйтусем тавра // Н.Шишкина, Э.Михайлова. «Хӗрлӗ ялав», 2016.05.21
Халӑх тӗрев пани тӑшмана хӑвӑртрах ҫӗнтерме хавхалантарать, - терӗ Тутар Тимешӗнче ҫуралса ӳснӗ ятарлӑ ҫар операцин участникӗ, мотострелоксен 1251 полкӗн командирӗн пӗрремӗш заместителӗ - штаб начальникӗ Руслан Валиуллин подполковник муниципалитет пуҫлӑхне Рудольф Селиванова ҫар операцине хутшӑнакансене тимлӗх уйӑрнӑшӑн ӑшшӑн тав туса.
Пӗрлехи вӑйпа Ҫӗнтерӳ пулатех! // Ольга БЕЛЬДЕКОВА. https://avangard-21.ru/gazeta/51746-p-rl ... r-pulatekh
Чистай муниципаллӑ районӗн тата хулин пуҫлӑхӗн ҫумӗ Ольга Владимировна Добронравова та пынӑ чӑвашсене культура уйӑхлӑхӗ вӗҫленнипе саламлама: «Районта сакӑр наципе культура центрӗ, ыттисенчен чӑвашсем хастарлӑхӗпе, ыркӑмӑллӑхӗпе палӑрса тӑраҫҫӗ. Ансамбльсен сцена культури, юрлас ӑсталӑхӗ пысӑк – темиҫе сасӑпа юрлаҫҫӗ», — тесе ырларӗ.
Юррисем илемлӗ, чӗлхисем ҫепӗҫ // Татьяна Васильева. http://suvargazeta.ru/news/cn-khyparsem/ ... hisem-cepc
Ҫавна пула вырӑсла чип-чиперех «сложноподчиненное предложение с придаточными времени» е «сложноподчиненное предложение с несколькими придаточными» тенисене ниепле те чӑвашла ҫаврӑнӑҫуллӑ калаймастпӑр: «вӑхӑта пӗлтерекен пӑхӑнуллӑ предложениллӗ пӑхӑнуллӑ хутлӑ предложени» пулса тухать — кашнинчех икӗ сӑмахне икшер хут калама тивет.
3. Ку чухнехи чӗлхе терминологийӗ. Унӑн пахалӑхне ӳстересси // И. А. Андреев. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 71–91 с.
Эрех кӗленчине тӗппи пушатсан, мӑштӑк-мӑштӑк мӑштӑклакаласа, хӑшӑл-хӑшӑл хӑшӑлтаткаласа, упи-супи сӑмахлакаласа, ҫаксем киле пуҫтарӑнчӗҫ, анчах нихӑшӗ те пуш кӗленчене, усӑ курнӑ стакансене, апат юлашкисене, пуҫтарса, ҫӳп-ҫап бакне кайса пӑрахас тивӗҫе пуҫа илмерӗ (пӳлӗмӗн сулахай енчи стени ҫине «У нас самообслуживание» тесе ҫырса ҫапнӑ).
Ҫын ҫынрах юлинччӗ // Василий Сипет. Сипет В.Н. Калавсем. — Шупашкар, «Пегас» издательство ҫурчӗ, 2019. — 224 с. 197–201 с.
«Ку - вӗренӳ тытӑмӗн маларахри ҫулсенчи ӗҫӗн кӑтартӑвӗ, - тенӗ министр, - вӑл вӑхӑтра эпир ялсенче хальхи йышши вӗренӳ тата лаборатори базиллӗ, ӑста педколлективлӑ пысӑк шкулсем йӗркелерӗмӗр, ачасем хӑйсем ӑҫта пурӑннине пӑхмасӑр шкулсенче пахалӑхлӑ пӗлӳ илме, унтан вӗренӗве профвӗренӳ учрежденийӗсенче малалла тӑсма пултарччӑр терӗмӗр».
Ачасем пахалăхлă пĕлÿ илме пултарччăр // И.НИКОЛАЕВА. «Хыпар», 2016, пуш, 11; 32№
— Тӗрӗс мар калатӑр, Тихон Евдокимович, тӗрӗс мар! — ун сӑмахӗсенче чуна ҫатӑр чӗпӗтекен чӑнлӑх та ҫук маррине пӗлсех хирӗҫлетӗп эпӗ; чӑнахах та ӑраскалсӑр ачалӑх хурлӑхӗн ӗмӗлки унӑн чунне ҫаплах тӗксӗмлетсе тӑрать пулсассӑн; ҫав хурлӑх ӗмӗлкине сирес шутпа та хыттӑн, тулаштарса ярасран хӑрамасӑр, пач шеллемесӗр хирӗҫлетӗп эпӗ Турунова.
XXVIII // Лаврентий Таллеров. Таллеров Л.В. Сӑпка юрри: повеҫсем, калавсем тата очерксем. Чӑваш кӗнеке издательстви. Шупашкар, 1979 ҫ. — 400 с. — 94–253 с.
Вӗренӳ дисциплинине граждан оборонипе, кӑмӑл-сипет ыйтӑвӗсемпе ҫыхӑннӑ темӑсене кӗртнине, обществознани, истори тата литература урокӗсенче коррупцие хирӗҫле ыйтусене те пӑхса тухнине, шкулсенче кашни кӗҫнерникун профориентаци енӗпе занятисем иртнине, урок тулашӗнчи занятисенче тӗрлӗ предприятие экскурсие ҫитсе курнине ырламалла ҫеҫ.
Тӑван тӑрӑх чуна ҫывӑх // Елена ПЕТРОВА. http://елчекен.рф/2023/09/08/%d1%82a%d0% ... b2a%d1%85/