Çĕннисем
Ҫавна кура хӑшпӗр хаҫатсенче кун йышши сӑмах майлашӑвӗсен пӗрремӗш компонентне паллӑ ячӗн формипе ҫыраҫҫӗ.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Вырӑс чӗлхинче кунта асӑннӑ япаласене палӑртакан сӑмах майлашӑвӗсен пӗрремӗш компонентне паллӑ ячӗн формипе калаҫҫӗ: деревянная изба, дубовый пол, железные вилы, кирпичный забор, деревянные грабли.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Ҫакӑнта асӑннӑ япаласене (пӳрте, урая, сенӗке, хӳмене, кӗреплене) ҫав материалсенчен кӑна тунӑ.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Тӗслӗхрен, йывӑҫ пӳрт, юман урай, тимӗр сенӗк, чул хӳме, йывӑҫ кӗрепле т. ыт. те; кусем йывӑҫран тунӑ пӳрт, юман хӑмаран тунӑ урай, тимӗртен тунӑ сенӗк, чултан тунӑ хӳме, йывӑҫран тунӑ кӗрепле тенинех пӗлтереҫҫӗ.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
1. Чӑваш чӗлхинче пӗр-пӗр япалана мӗнрен (е мӗнле материалтан) тунине икӗ япала ячӗн майлашӑвӗпе палӑртаҫҫӗ.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Акӑ вӗсенчен хӑшпӗрисем (эпир кунта терминсене ҫеҫ мар, номенклатура ячӗсене те илсе кӑтартас тетпӗр):
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Ҫак шухӑша ҫирӗплетекен тӗслӗхсем чӑваш чӗлхинче сахал мар.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Ҫак ҫитменлӗх вӑл тӑван чӗлхемӗрӗн грамматика законӗсене, тӗллесерех каласан, темиҫе сӑмах майлашӑвӗнчен пулнӑ терминсен компоненчӗсем хушшинчи грамматика ҫыхӑнӑвне тавҫӑрсах илейменнинчен, вырӑс грамматики хыҫҫӑн кайнинчен килет.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Эпир кунта ҫавӑн йышши аффикссем пирки каласшӑн.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Термин пахалӑхне, кунсӑр пуҫне, вырӑнсӑр усӑ куракан грамматика мелӗсем те чакараҫҫӗ.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Эпир ку таранччен хӑшпӗр терминсене ытлашши, вырӑнсӑр сӑмахсемпе вӑрӑмлатса кӑткӑслатни ҫинчен каларӑмӑр.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Урӑхла каласан, уйрӑм сӑмах вырӑнне аффикспа усӑ курмалла, капла термин чӑн чӑвашла та кӗске пулать.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Хавхалантар глаголпа ҫыхӑнакан сӑмах (илсе кӑтартнӑ тӗслӗхре пурлӑх япала ячӗ) мӗнпе тесе ҫеҫ ыйтӑнма пултарать вӗт-ха: ырӑ тӗслӗхпе хавхалантар, сӑмахпа хавхалантар, анчах никам та пирӗнтен тӗслӗх енчен хавхалантар, сӑмах енчен хавхалантар тесе калас ҫук, апла пулсан пурлӑх енчен мар, пурлӑхпа хавхалантарни темелле пулӗ.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Анчах мӗн тени пулать-ши ку?
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Тӗслӗхрен, «Ялхуҫалӑх терминӗсен вырӑсла-чӑвашла словарӗнче» материальное стимулирование термина чӑвашла пурлӑх енчен хавхалантарни тенӗ.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Терминологи ӗҫӗнче тата ак ҫакӑн пек ҫитменлӗх пурри сисӗнет: хӑш-пӗр словарь авторӗсем, вӗсене кура хаҫатра ӗҫлекенсем те, аффикс вырӑнне уйрӑм сӑмахсемпе усӑ курса, терминсене каллех вӑрӑмлатса яраҫҫӗ; кун пекки ӑнлава тӗтрелетме те пултарать.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Терминӗ чӗре операцийӗ пулмалла.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Пӗрремӗшӗнчен, вӑл ытлашши вӑрӑм, иккӗмӗшӗнчен, ӑнлава тӗрӗс мар палӑртать (чӗре ҫинче операци тума ҫук, сӑмахӗ чӗрине хӑйне операци туни ҫинчен пырать).
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Тепӗр тӗслӗх: операция на сердце текен ӑнланӑва чӑвашла чӗре ҫинче операци туни тенипе те килӗшме ҫук.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Ку чӑваш чӑлхин никӗсе ҫинче пулса кайнӑ термин, вӑл кӗске те уҫӑмлӑ, ҫыхӑнуллӑ текстра, предложенире усӑ курма меллӗ сӑмах майлашӑвӗ.
2 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.