Кӗскисем
Чӑнах та ӗнтӗ, пӗрремӗш кӑларӑмра шухӑша палӑртма, каласа пӗлтерме, уҫса пама пулӑшман сӑмахсем тӗл пулкалатчӗҫ-ха, вӗсене автор иккӗмӗш кӑларӑмра пӗрин хыҫҫӑн теприне кӑлара-кӑлара пӑрахать, ҫапла майпа повесть чӗлхин пахалӑхне ӳстерет, калас шухӑша усӑмлӑрах та ансатрах ӑнланмалла тӑвать, персонажсен калаҫӑвне сӑнарлӑх кӳрет.
Александр Артемьевӑн чӗлхипе стилӗ ҫинчен // А. Е. Горшков. Чӗлхене нормӑлас ыйтусем. — Шупашкар, 1985. — 102 с. — 63–87 с.
— Мӗншӗн пирӗн ялта хӗрсем сахалланса юлчӗҫ тетпӗр, ак ӑҫта иккен вӗсен патшалӑхӗ, ай-яй-яй, юрамасть, юрамасть ун пек, хӗрсем, сире каччӑсем куҫ пек кӗтсе пурӑнаҫҫӗ, эсир пур хӑнк та тумасӑр ват ҫынсем пек пӳлӗмре пӑчӑхса ларатӑр, — чӗлхе-ҫӑвара вылянтарма пуҫларӗ пӗр каччи, таҫтан татса килнӗ чечеке сӗтел ҫинчи вазӑна вырнаҫтарса.
VII // Елизавета Осипова. Осипова Е.Б. Ҫул пуҫламӑшӗ: повеҫпе калавсем. — Шупашкар: Чӑваш кӗнеке издательстви, 1982. — 96 с. — 3–84 с.
Сӑмах май каласан, Мускавра 1971 ҫулта тухнӑ «Вырӑсла-чӑвашла словарьте» те ҫак синонимсене иккӗшне те кӑтартнӑ, анчах словарь тӑвакансем майра йӗппи сӑмах ҫаврӑнӑшӗ тахҫанах архаизма тухнине шута илмен курӑнать; хальхи вӑхӑтра унпа, хӑшпӗр ват ҫынсемсӗр пуҫне, урӑх никам та усӑ курмасть, булавка вара — кашни чӑваш ӑнланакан сӑмах.
1 // А.Е. Горшков. Чӑаш терминологийӗн ыйтӑвӗсем. — Шупашкар, 1979. — 154 с. — 46–70 с.
Редакцирен: Аркадий Павлович Айдак Чӑваш Республикинчи Етӗрне районӗнчи «Лениская искра» хуҫалӑха 44 ҫул ертсе пынӑ, Чӑваш Республикин тата Етӗрне районӗн хисеплӗ гражданинӗ, Раҫҫей Федерацийӗн тава тивӗҫлӗ ял хуҫалӑх ӗҫченӗ, Раҫҫей Федерациӗн тава тивӗҫлӗ культура ӗҫченӗ ятсене тивӗҫнӗ, 1988-1991 ҫулсенче СССР халӑх депутачӗ пулнӑ.
Хӑмла пуҫтаракан комбайн «Айдак» ятлӑ пулӗ // Юрий СНЕГОПАД. https://ursassi.ru/news/%D0%90%D1%82%D0% ... ul-3395994
Майӑн 4-мӗшӗнче пирӗн муниципаллӑ округра «Единая Россия» партин «Российское село» проекчӗн координаторӗ, ЧР Министрсен Кабинечӗн Председатӗлӗн ҫумӗ — Чӑваш Республикин ял хуҫалӑх министрӗ С.Г.Артамонов, Патшалӑх Канашӗн депутачӗсем П.С.Краснов, Ю.А.Попов тата республикӑри влаҫ органӗсен представителӗсем ӗҫлӗ тӗлпулу ирттернӗ.
Тирпей-илем тӗп ыйту пулнӑ // Ангелина ИНОХОДЦЕВА. http://kasalen.ru/2023/05/05/%d1%82%d0%b ... %bd%d3%91/
Ӗҫмелли шывпа тивӗҫтерсе тӑрассипе, урамсенчи ҫулсене юсаса йӗркене кӗртессипе, ялта ача-пӑча валли спорт площадкисем йӗркелессипе, урамсене ҫӗрле кирлӗ пек ҫутатса тӑмалла тӑвассипе, масарсене тирпей-илем кӗртессипе, карта-хӳмесене юсаса тӑрассипе, пӗвесене тасатса хӑтлӑлатассипе ялсенче иртнӗ ҫулсенче чылай ӗҫ туса ирттернӗ.
Тӑвай ене – 88 ҫул // Ял ӗҫченӗ. https://yantik-press.ru/press/publicatio ... ne-88-cul/
Вырӑнти самоуправлени органӗсенче вӑй хуракансен тивӗҫӗсен шутне территори уйрӑмӗн пурнӑҫне тивӗҫтересси, халӑх пурӑнакан вырӑнсене тирпей-илем кӗртесси, инфраструктурӑна, вырӑнти хӑй тытӑмлӑха аталантарасси, пушар хӑрушсӑрлӑхӗн малтанхи мерисене тивӗҫтересси, ӗҫ-хӗле вӗсен приоритетлӑхне, тухӑҫлӑхне кура пурнӑҫласси кӗрет.
Патшалӑх пулӑшӑвӗ пысӑк ҫӑмӑллӑх кӳрет // Каҫал Ен. http://kasalen.ru/2023/12/22/%d0%bf%d0%b ... %b3%d1%80/
Тахҫанхи саманасене мар, историллӗ ӗмӗрсене илсе пӑхсан, ҫакӑ курӑнать: чӑваш ҫынни уя суха тума, тырӑ акма кайнӑ-и, улӑха утӑ ҫулма-и, вӑрмана йывӑҫ касма-и, вӑл, йывӑр ӗҫне ҫӑмӑллатас тесе, юрӑ юрланӑ; ӗҫ хыҫҫӑн, пушӑ вӑхӑтсенче, тӑванӗсемпе, юлташ-тусӗсемпе уявсенче, ӗҫкӗ-ҫикӗсенче пулнӑ-и, — ку чухне те хӑйӗн юратнӑ юррисене юрланӑ.
Поэзи пулсан… // Василий Долгов. «Тӑван Атӑл». — 1962, 3№ — 92–98 с.
Малти тенкелсем ҫинче ларакансем ура ҫине тӑрсах: — Ывӑлне чӗреренех хӗрхеннӗ вӑл. Ӑна зала кӳртсен мӗнле йынӑшса ячӗ? Анчах чӑтайми пысӑк намӑса пула, халӑх умӗнче хӑйӗн чӗрери хӗрхенӳллӗ туйӑмне хирӗҫ ылханса ӑна ятлама ҫӑмӑл пулнӑ-и ӑна?! Ҫавӑнпах ӗнтӗ чӗри чӑтаймарӗ унӑн, — терӗҫ амӑшӗн чунӗпе асапне йӑлтах ӑнланнӑ хӗрарӑмсем.
Уй куҫлӑ, вӑрман хӑлхаллӑ // Юлия Николаева. Николаева Ю.Ф. Уй куҫлӑ, вӑрман хӑлхаллӑ: калавсем. — Шупашкар, 2002. — 72 с.
Ӗнтӗ Алендеевӑн та, сарлака ҫӑварне кранк! кранк! кранклатакан шур курак пек карса, сехре сиктернӗ, шуйттанӑнни пек вутлӑ симӗс куҫӗпе «Сталина» тӑрӑннӑскерӗн, ҫан-ҫурӑмӗ ҫийӗн сивӗ чупса иртрӗ, ҫӳҫӗ йӑшӑлл! ҫӗкленчӗ, вирелле тӑчӗ, пичӗ шурсах кайрӗ, юн тарнӑ, пӑрлӑ ҫумӑр пӗлӗчӗн сӗмӗ сӑрхӑннӑ тути йӳҫекен шурлӑх пек хӑмпӑланкаларӗ.
Ҫил хӳри // Василий Сипет. Сипет В.Н. Калавсем. — Шупашкар, «Пегас» издательство ҫурчӗ, 2019. — 224 с. 181–188 с.
«Ку ахаль дата ҫеҫ мар, ҫӗршыв ирӗклӗхӗшӗн мӗн чухлӗ тӳссе ирттерни ҫинчен шухӑша каймалли сӑлтав. Ӳсекен ӑру пирӗн асаттесемпе мӑн асаттесен паттӑрлӑхӗпе мӑнаҫлантӑр, пуласлӑхшӑн яваплӑха туйтӑр. Халӗ, ҫӗршыв каллех тӑшманпа кӗрешнӗ чухне, эпир пӗрле пулни, пӗрлехи вӑйпа Ҫӗнтерӗве ҫывхартни пӗлтерӗшлӗ», - палӑртнӑ Олег Николаев.
2025 ҫул - Ҫӗнтерӳпе патриотлӑх ҫулталӑкӗ // Александр ИВАНОВ. https://avangard-21.ru/gazeta/51649-2025 ... h-cultal-k
Ку «лайӑх вырӑнсен» шутне «дворянин ҫеҫ тӗрӗс ҫырма пултарать» тени, Меджи йытӑ орден ҫинчен ҫырни, вӑл камер-юнкера Трезор йытӑпа танлаштарни, «аслӑ чиновниксем», «патриотсем» «укҫа тесен, ашшӗне те, амӑшне те, турра та сутса яраҫҫӗ, чысшӑн ҫунакансем, Христоса сутакансем!» тени, «государь император» ятне асӑнни тата ытти те кӗнӗ.
Н. В. Гоголь ҫырнӑ «Петербург повеҫӗсем» // Михаил Рубцов. Николай Гоголь. Повеҫсем; вырӑсларан Михаил Рубцов куҫарнӑ. — Шупашкар: Чӑваш АССР государство издательстви, 1952. — 147–158 с.
Ҫураҫнӑ хӗрӗ валли Зима хули таран ҫӳресе туй пӗркенчӗкӗ тупса парайманни те тин ҫеҫ юсавран тухнӑ грузовикӗ, мӑшкӑлланӑн, вӑрман варринче чарӑнcа ларсан хӑй нимӗн те тума пултарайманни те, тен, Кӗҫение шатӑр юратупа савнӑран, сунарҫӑсен пӳртӗнчех хӑйне айванла, ачапчалла тытни те, ӑна сисӗни-сисӗнми тӑвӑнтарса-ӳпкевлетсе тӑрать.
6 // Хветӗр Агивер. Агивер Ф.Г. Сар ачапа сарӑ хӗр: Повесть. — Шупашкар: Чӑваш кӗнеке издательстви, 1980. — 256 с.
Ҫавӑн пек тӗлпулусем питӗ пӗлтерӗшлӗ, мӗншӗн тесен вӗсем студентсене ӗҫ паракансен сӗнӗвӗсем ҫинчен информаципе тивӗҫтерме май параҫҫӗ, ӗҫ тытӑмӗпе те, условийӗсемпе те, ҫавӑн пекех вӗсен пулас профессийӗн уйрӑмлӑхӗсем ҫинчен тӳррӗнех пӗлме май параҫҫӗ тата вӗсене малашнехи ӗҫе вырнаҫас ыйтӑва татса парассине шанма май параҫҫӗ.
Колледж студенчӗсем ӗҫ паракансемпе тӗл пулнӑ // Марина Иванова. https://sutasul.ru/articles/ekonomika/20 ... ln-4059584
Унтан, йывӑрах мар кӗлеткине палт сӗклесе илсе, ҫутӑ ӳкмен кӗтеселле талт-талт утса кайрӗ, тахҫантанпах ларма-канма тунӑ кутник сакки патне ҫитсен (Мукуҫ мучи тутарнӑ, ахӑр) — кивӗ кӗрӗк пӑрахнӑ вырӑн ҫине йывӑррӑн лашлатса тӳнчӗ, аншарли ӗҫсе кушӑрханӑ-катрашкаланнӑ тутипе Нинӑн кӑвар пек тӗлкӗшекен чӑп-чӑмӑр тутине хупласа хучӗ.
5 // Хветӗр Агивер. Агивер Ф.Г. Сар ачапа сарӑ хӗр: Повесть. — Шупашкар: Чӑваш кӗнеке издательстви, 1980. — 256 с.
Чӑваш Республикин Патшалӑх Канашӗн Хисеп грамотипе Вӑрнарти типӗтнӗ сӗт завочӗн генеральнӑй директорӗн заместительне Ирина Антонюка, Карл Маркс ячӗллӗ кооператив бухгалтерне Зинаида Павлована, «Санары» агрофирмӑн кӗлет заведующине Елена Петрована, Тавӗпе Вӑрнарти аш-какай комбиначӗн аппаратчикне Татьяна Краснована чысларӗҫ.
Ырми-канми ӗҫлекен - хисепре! // Елена ПОРФИРЬЕВА. https://putpobedy.ru/publikatsii/13455-y ... n-khisepre
Кооператив членӗсен умӗнчи 2023 ҫулхи тӗллевсем те паллӑ: ҫӗр пулӑхне лайӑхлатса пынине, агротехника требованийӗсене ҫирӗп пурнӑҫласа пынине кура кашни гектартан 34 центнертан кая мар тыр-пул пухса кӗртмелле, выльӑхсен хисепне сыхласа хӑвармалла тата вӗсен продуктивлӑхне ӳстермелле, пурӗ 217 тонна аш-какай, 2308 тонна сӗт туса илмелле.
Йӗркелӗх, ӗҫлӗх — чи кирли // Светлана АРХИПОВА. http://елчекен.рф/2023/02/14/%d0%b9e%d1% ... %bb%d0%b8/
Шӑртне чӑнк! ҫӗкленӗ анчӑк, хӑрр! хӑрр! хӑрлаттара-хӑрлаттара, ӗнтӗ ӑҫтиҫука, хура ӗҫӗ ӑнӑҫсӑр путланнӑ кукӑр ала, хӑвалама пӑрахрӗ, пашка-пашка, чарӑнса тӑчӗ, унтан алхапӑл ман кӗпе патнелле ыткӑнчӗ, кӗпене шӑлӗсемпе ҫаклатса илчӗ, вара, пуҫне ыраш хушшинчен уй хӗррине тухса тӑнӑ тырккас пек ҫӗклесе, ман еннелле мӑкӑл-мӑкӑл хускалчӗ.
Вӑрттӑн сыхлавҫӑ // Василий Сипет. Сипет В.Н. Калавсем. — Шупашкар, «Пегас» издательство ҫурчӗ, 2019. — 224 с. 36–70 с.
Конференци ӗҫне Комсомольски район администрацийӗн пуҫлӑхӗ Александр Осипов, Чӑваш Республикин вӗренӳ тата ҫамрӑксен политикин министрӗн ҫумӗ Алексей Лукшин, Чӑваш Республикин Патшалӑх Канашӗн депутачӗ Петр Краснов, район администрацийӗн пуҫлӑхӗн ҫумӗн — вӗренӳ уйрӑмӗн начальникӗн ӗҫӗсене пурнӑҫлакан Юрий Митюков хутшӑнчӗҫ.
Ачасене пӗлӳ параҫҫӗ, хӑйсем те ӑсталӑха туптаҫҫӗ // А.Мариян. http://kasalen.ru/2022/09/02/%d0%b0%d1%8 ... %bf%d1%82/
Тамара ун ҫине самай ӑмсанса пӑхрӗ: пӑх-халӗ ӑна, упӑшкине витӗр курма, тӗрӗс хаклама пултарать, упӑшки ҫапларахшӑн пӗртте кулянмасть, ҫакна вӑл хӑйне ирӗклӗн тыткаламалли сӑлтав тесе ҫеҫ шутлать, тӗрӗсрех каласан, пулас ҫылӑхӗсемшӗн халех тӳрре тухни ку; Рена малтанхинчен те хитререх пек, тен, ҫӗнӗ юрату ҫулӑмӗ ӑна ҫамрӑклатса ячӗ?
2 // Иван Лисаев. И. И. Лисаев. Тивӗҫ: роман. Иккӗмӗш кӗнеке — Шупашкар: Чӑваш кӗнеке издательстви, 1989. — 351 с.